تاثیر محیط آموزشی بر یادگیری دانش آموزان

هیچ رنگ، چیدمان یا ابزار واحدی برای همه کودکان نتیجه یکسان ایجاد نمی کند. توصیف های مربوط به افزایش یادگیری در ادامه، به معنای تضمین نمره یا درمان مشکل توجه نیست؛ کیفیت تدریس و وضعیت کودک نیز باید بررسی شود.

در عصر امروز آموزش صحیح و موثر دانش آموزان به یکی از مهم ترین عوامل جهت توسعه و گسترش جوامع تبدیل شده است. با توجه به اهمیت بسیار بالایی که آموزش دارد، می توان گفت که محیط آموزشی هم در یادگیری به همان اندازه تاثیر گذار است.

طبق تحقیقات هر چه محیط آموزشی کودکان و نوجوانان در مدارس و آموزشگاه ها شادتر، فعال تر و پویاتر باشد، دانش آموزان می توانند ارتباطات اجتماعی بهتری با هم کلاسی ها و معلمان برقرار کنند. در نتیجه فرآیند یادگیری آن ها بسیار اثربخش تر و بهتر خواهد بود.

به همین دلیل قصد داریم تا در ادامه، بیشتر به تاثیراتی که محیط های آموزشی می توانند بر یادگیری داشته باشند بپردازیم.

اهمیت محیط آموزشی در یادگیری

محیط آموزشی که کودکان و نوجوانان در آن تحصیل می کنند شامل اجزا و موارد گوناگونی می باشد که برخی از آن ها عبارتند از:

• محیط فیزیکی آموزش.
• تعاملات اجتماعی در محیط آموزشی.
• ابزارها و تجهیزات مناسب برای آموزش.

مواردی که ذکر شدند منجر به بهبود یادگیری و درک بهتر مفاهیم آموزشی می گردند. همچنین اگر این عوامل استاندارد کافی را داشته باشند، در کنار هم می توانند میزان یادگیری را افزایش دهند، یک محیط آموزشی مناسب و مشوق برای یادگیری را ایجاد کنند و همچنین انگیزه و اشتیاق دانش آموزان را بالا می برند. اما هر یک از این عوامل چطور و چگونه بر یادگیری تاثیر می گذارند؟

محیط و فضای فیزیکی آموزشی

اولین و موثرترین عامل تاثیر گذار در محیط آموزشی، بهره‎مندی از محیط آموزشی فیزیکی مناسب، تمیز و جذاب می باشد. میزان روشنایی محیط آموزشی، دمای هوا، نوع صندلی ها و چیدمان عناصر در یک کلاس آموزشی باید به نحوی صورت بگیرد که برای یادگیرندگان در هر سن و سالی جذاب و هیجان انگیز باشد.

علاوه بر اینکه بهتر است محیط فیزیکی آموزش هیجان انگیز باشد، باید به گونه ای باشد که تمرکز دانش آموزان را مختل نکند. بلکه به گونه ای باشد که تمرکز بر یادگیری افزایش پیدا کند.

مدرسه پیشرو از تجهیزات و امکانات بسیار هیجان انگیز و جالبی برخوردار است تا بتواند روند یادگیری کودکان را به طرز چشمگیری تقویت کند و دانش آموزانی متمرکز و با دانش بالا را به جامعه تحویل دهد.

تعاملات اجتماعی در محیط آموزشی

یکی دیگر از مواردی که مستقیماً بر روی فرآیند یادگیری تاثیر مستقیمی دارند، تعاملات اجتماعی است. اگر مدیران مدارس بتوانند فضایی گرم و صمیمی را میان دانش آموزان و دبیران فراهم کنند، می توانند به مقدار قابل توجهی در فرآیند یادگیری تاثیر گذار باشند.

از جمله راهکارهایی که برای تقویت تعاملات اجتماعی کودکان و نوجوانان در محیط های آموزشی مورد استفاده قرار می گیرند، عبارتند از:

• ایجاد فعالیت های تیمی.
• مشارکت دادن دانش آموزان در مباحث کلاسی.
• مشارکت دادن دانش آموزان در کارهای گروهی.
• نظر پرسیدن از دانش آموزان کم صحبت در بحث های کلاسی.

ابزارها و تجهیزات مناسب برای آموزش

تجهیزات آموزشی نیز از جمله مواردی هستند که در افزایش میزان یادگیری دانش آموزان بسیار تاثیر گذارند. دسترسی داشتن به تجهیزات به روز و مدرن می تواند به طرز قابل توجهی در جلب توجه دانش آموزان به درس و بهبود فرآیند یادگیری تاثیر داشته باشد.

امروزه از فناوری های متنوعی از جمله:

• تجهیزات واقعیت مجازی.
• تلویزیون و کامپیوترهای هوشمند.
• سیستم های هوشمند تعلیم و تربیتی.

جهت آموزش استفاده شده و موجب تقویت روند یادگیری در کودکان و نوجوانان می شود.

چه تفاوتی میان محیط زیبا و محیط آموزشی مناسب یادگیری وجود دارد؟

محیط آموزشی چه تاثیری بر یادگیری کودکان و نوجوانان دارد؟

محیط آموزشی تاثیر بسیار مثبت و مفیدی بر فرآیند یادگیری دارد. این تاثیر گذاری می ‎تواند از طریق مواردی همچون فضای آموزشی، تجهیزات و منابع مورد استفاده برای آموزش و چگونگی برقراری تعاملات اجتماعی اتفاق بیفتد.

تاثیراتی که یک محیط آموزشی می تواند بر یادگیری شما داشته باشد، موارد زیر را شامل می شود:

ایجاد انگیزه برای یادگیری

محیط آموزشی می تواند با ایجاد انگیزه و اشتیاق در دانش آموزان، تمایل آن ها را نسبت به یادگیری هر چه بیشتر تقویت سازد. به عنوان مثال فضاهایی پویا و زنده که برای همکاری و تعاملات اجتماعی دانش آموزان طراحی شدند، منجر به تشویق آن ها برای یادگیری می شود.

تحریک شناختی در دانش آموزان

محیط آموزشی با ارائه مواردی در جهت تحریک شناختی دانش آموزان، می تواند به تقویت فعالیت های ذهنی و پردازش اطلاعات در کودکان و نوجوانان شما منجر شود. به عنوان مثال با تجهیز کردن مدارس و استفاده از روش های متنوع جهت یادگیری و همچنین توجه به احساسات و عواطف، می توانید تحریک شناختی در دانش آموزان را رقم بزنید.

تحقق راحتی و امنیت دانش آموزان

محیط آموزشی باید به گونه ای باشد که فضایی راحت و امن را برای فراگیران علم و دانش فراهم سازد. فضایی که نور کافی، صدای کم و آرامش بخش و از سویی دمای مناسبی داشته باشد، در آسودگی خاطر دانش آموزان تاثیر دارد و منجر به بهبود قدرت یادگیری آن ها می شود.

افزایش میزان دسترسی به منابع آموزشی

محیط آموزشی در یک مدرسه و یا آموزشگاه باید به نحوی باشد که از منابع آموزشی کافی برخوردار باشد. این منابع می توانند شامل کتابخانه، آزمایشگاه ‎ ها، کامپیوترها و تلویزیون ها هوشمند با قابلیت دسترسی به اینترنت و یا حتی دوره های آموزشی مدرن و به روز باشند.

منابع معتبر در محیط های آموزشی می توانند در ارتقا یادگیری شما بسیار تاثیر گذار باشند.

۹ خصوصیت یک محیط آموزشی موثر بر یادگیری

یک محیط آموزشی خوب و مناسبی که یادگیری کودکان و نوجوانان شما را ارتقا می دهد، از ویژگی های زیر برخوردار است:

1. عادات یادگیری در دانش آموزان به طور مداوم تغییر می یابند.
2. سوالات پرسیده شده بیشتر از پاسخ شان ارزش گذاری می شوند.
3. متدهای متنوعی برای آموزش و یادگیری مورد استفاده قرار می گیرند.
4. ایده های خلاقانه دانش آموزان در طول یادگیری از منابع متفاوتی پدید می آیند.
5. دانش آموزان در محیط آموزشی از دبیران خود در خصوص درس سوال می پرسند.
6. ارزیابی های دانش آموزان مداوم، معتبر و شفاف بوده و هرگز تنبیهی در کار نیست.
7. کلاس درس دانش آموزان به محیطی برای برقراری تعاملات اجتماعی تبدیل می شود.
8. فرصت ها و موقعیت های خلاقانه و معتبری برای رشد و پیشرفت دانش آموزان وجود دارند.
9. نحوه یادگیری و آموزش دادن به کودکان و نوجوانان بر اساس معیارهای مختلفی شخصی سازی می شود.

آیا محیط آموزشی تاثیر مثبتی بر یادگیری دانش آموزان دارد؟

بله. به طور کلی محیطی آموزشی که بتواند شرایط مناسبی را برای یادگیری فراهم کند، می تواند به طرز چشمگیر و قابل توجهی در فرآیند یادگیری موثر باشد. با توجه به تاثیری که عوامل محیطی بر ارتقاء سطح علم و دانش و همچنین میزان تعاملات اجتماعی و بهبود تمرکز دارد، می توان گفت که تاثیر عوامل محیطی بر یادگیری مثبت و بسیار اثر بخش می باشد.

مدرسه پیشرو، پیشرفتی منحصر به فرد در صنعت آموزش

مدرسه پیشرو یکی از مجهزترین و بهترین مدارس ابتدایی در شرق تهران است که از امکانات به روز و بسیار ویژه ای جهت آموزش کودکان برخوردار است. دبستان پیشرو از سال ۱۳۷۳ در مقطع ابتدایی مشغول به آموزش بر اساس متد آموزش کیف مدرسه برای اولین بار در ایران شد. این شیوه نوین آموزشی به گونه ای است که ابتدای هر کلاس دبیر با ایجاد انگیزه در دانش آموزان ذهن آن ها را برای یادگیری آماده می کند. سپس از متد بارش فکری و پرسش و پاسخ استفاده کرده و به درگیر کردن دانش آموزان جهت فراگیری درس منجر خواهد شد.

دانش آموزان در مدرسه پیشرو، نه تنها مهارت های آموزشی و درسی بلکه مهارت های زندگی و تعاملاتی را نیز یاد می گیرند. دبستان پیشرو مدرسه ای تخصصی در زمینه آموزش و تعلیم نسلی متفاوت برای بهبود آینده ی کشور ایران می باشد.

در بازدید از محیط آموزشی به چه چیزهایی توجه کنیم؟

بازدید از محیط آموزشی تنها تصویر کاملی از تجربه روزانه کودک نمی دهد. درباره نور، صدا، تهویه، ایمنی و امکان دیدن تخته سوال کنید و نحوه تعامل معلم با دانش آموزان را ببینید. پژوهش درباره کیفیت هوای کلاس نیز اهمیت تهویه و شرایط فضا را نشان می دهد، اما از یک ویژگی محیطی نمی توان میزان پیشرفت هر کودک را پیش بینی کرد.

از مدرسه بخواهید درباره مشارکت کودکان و رسیدگی به تعارض توضیح دهد. محیط آموزشی شاد به معنای شلوغی دائمی نیست؛ کودک باید فرصت حرکت و گفت و گو و همچنین زمان تمرکز داشته باشد.

درباره رابطه تهویه و شرایط کلاس، پژوهش کیفیت هوای کلاس در UCL را ببینید.

چطور محیط آموزشی و روش تدریس را با هم بسنجیم؟

در محیط آموزشی، کارگاه و ابزار زمانی مفیدند که فعالیت آموزشی مشخصی برای آن ها طراحی شده باشد. نمونه پروژه، نحوه سوال پرسیدن کودک و بازخورد معلم را بررسی کنید. محیط مناسب باید با سن، نیاز و توان دانش آموز هماهنگ باشد.

کارهایی که می توانید پیش از تصمیم انجام دهید

• در کنار ظاهر، کیفیت ارتباط و احساس امنیت را بررسی کنید.
• استفاده واقعی از تجهیزات و فرصت مشارکت را بپرسید.
• مشکل تمرکز پایدار را فقط به چیدمان یا رنگ کلاس نسبت ندهید.

سوالات متداول

محیط آموزشی شامل چه چیزهایی است؟

فضای فیزیکی، تجهیزات، روش تعامل، امنیت روانی و فرصت مشارکت را شامل می شود. ارزیابی آن فقط با عکس ساختمان ممکن نیست.

آیا تجهیزات بیشتر یادگیری را تضمین می کند؟

خیر. در محیط آموزشی، نحوه استفاده معلم و فرصت تجربه کودک مهم است؛ ابزار بدون برنامه آموزشی ممکن است ارزش محدودی داشته باشد.

چه چیزهایی به تمرکز در کلاس کمک می کند؟

نور مناسب، صدای قابل کنترل، تهویه، چیدمان متناسب و روش تدریس مشارکتی می توانند شرایط تمرکز را بهتر کنند. نیاز فردی کودک نیز مهم است.

آیا مشکل تمرکز فقط از محیط است؟

خیر. خستگی، خواب، اضطراب و دشواری یادگیری هم ممکن است نقش داشته باشند. مشکل پایدار به بررسی متناسب نیاز دارد.

چطور محیط آموزشی پیشرو را بررسی کنیم؟

برنامه های معرفی شده را بخوانید و درباره استفاده واقعی پایه مورد نظر از فضا و امکانات با دفتر مدرسه گفت و گو کنید.

بیشتر بخوانید: مدرسه خوب چه ویژگی هایی دارد؟

بیشتر بخوانید: بهترین دبستان شرق تهران

بیشتر بخوانید: کنترل بچه های پرجنب و جوش